Obowiązki pracodawcy w czasie upałów

Oprac. na podstawie materiałów PAP

Nad Polską raz po raz przechodzą fale upałów, które utrudniają wykonywanie nawet prostych prac. Właściciele firm muszą pamiętać, że ustawodawca przewidział taką sytuację i nałożył na nich z tego tytułu określone obowiązki.

Niezależnie od tego, czy na zewnątrz panują upały czy też nie, zgodnie z obowiązującymi przepisami pracodawca ma obowiązek organizowania pracy w sposób zmniejszający jej uciążliwość. Jego obowiązkiem jest także zapewnienia w pomieszczeniach odpowiedniej temperatury, wymiany powietrza oraz zabezpieczenia przed wilgocią oraz niekorzystnymi warunkami cieplnymi i nasłonecznieniem, ale – co do zasady – przepisy nie określają maksymalnej temperatury powietrza, w jakiej praca może być wykonywana w pomieszczeniach. Mówią jedynie o temperaturze minimalnej – ta nie może być niższa niż 14°C, a w pomieszczeniach biurowych i takich, w których wykonywana jest lekka praca fizyczna – 18°C.

Choć w odniesieniu do większości pracowników maksymalna temperatura, w jakiej może być wykonywana praca w pomieszczeniach, nie została określona, to takie uregulowanie wprowadzono w stosunku do pracowników młodocianych. Pracownicy z tej grupy nie mogą pracować w pomieszczeniach, w których temperatura przekracza 30°C, a wilgotność względna powietrza 65%.

Zmniejszenie związanej z upałami uciążliwości pracy w pomieszczeniach jest możliwe m.in. dzięki wentylacji i klimatyzacji. Jeżeli takie rozwiązanie jest w firmie stosowane, zwalnia ono pracodawcę z obowiązku zapewnienia napojów pracownikom wykonującym pracę w pomieszczeniach zamkniętych, o ile temperatura w takich pomieszczeniach nie przekracza 28°C. Jeżeli wynosi co najmniej 29°C, pracodawca musi zapewnić napoje, bez względu na to, czy stanowisko pracy jest wyposażone w klimatyzację, czy też nie. Natomiast osobom pracującym na otwartej powierzchni pracodawca ma obowiązek zapewnić napoje wzbogacone o sole mineralne i witaminy, gdy temperatura przekracza 25°C. W obu przypadkach napoje powinny być dostępne dla pracowników w ciągu całej zmiany roboczej. Co ważne, nierespektowanie przez pracodawcę tego obowiązku stanowi wykroczenie zagrożone karą grzywny od 1 do 30 tys. złotych.

Oprócz napojów chłodzących pracownikom wykonującym na otwartej przestrzeni, bez dostępu do wody bieżącej tak zwane prace brudzącej, pracodawca zobowiązany jest zapewnić do celów higienicznych co najmniej 90 l wody dziennie na każdego pracownika.

Zgodnie z przepisami prawa pracy pracodawca może (ale nie musi) w upalne dni wprowadzić dodatkowe przerwy albo pozwolić pracownikowi na wcześniejsze wyjście z pracy. Co istotne, nie może to powodować obniżenia wynagrodzenia pracownika.